Alarmerend rapport: bodemdegradatie is wereldwijd voelbaar!

05.04.2018
Inagro Bodemdegradatie
Foto: Tim Vandewiele bij Inagro

Degradatie van grond leidt wereldwijd tot een ernstige verstoring van het ecosysteem, zo waarschuwt het nieuwe IPBES-rapport. Ook in Vlaanderen verarmt kunstmest de bodems op lange termijn. Herstellende landbouwpraktijken die het organisch materiaal in de bodem opkrikken kunnen onze bodems helpen. 


Alarmerend rapport

Meer dan 75 procent van het landoppervlakte op onze aarde is volgens het recente IPBES-rapport aanzienlijk gedegradeerd, waardoor het welzijn van 3,2 miljard mensen wordt ondermijnd.

De druk op land neemt toe onder meer door de snelle groei van de wereldbevolking van 7 naar 10 miljard. Om aan de groeiende consumptie te kunnen voldoen, wordt een steeds groter deel van land omgezet in intensieve landbouw en veeteelt, gebrekkig bosbeheer en stedelijke infrastructuren.  

Dat heeft tot gevolg dat natuurlijke ecosystemen verloren gaan en de biodiversiteit afneemt. De effecten kunnen ingrijpend zijn: verlies van vruchtbaarheid van de bodem, vernietiging van de habitat van soorten, verlies van biodiversiteit, bodemerosie en overmatige afvloeiing van nutriënten in meren. Landdegradatie heeft ook ernstige domino-effecten voor de mens want het leidt uiteindelijk tot ondervoeding, ziekte, gedwongen migratie, culturele schade en zelfs oorlog.

Herstellen van de bodem

Organische stof speelt een hoofdrol in de goede werking en de vruchtbaarheid van de bodem. Herstellende landbouw die de bodem voedt met organisch materiaal, zoals de biologische landbouw, kan helpen om degradatie te voorkomen. 

Bioboeren zorgen onder meer via dierlijke mest, compost en groenbemesting voor de opbouw van effectieve organische stof. Die werkwijze zorgt voor een vruchtbare en veerkrachtige bodem met een vitaal bodemleven. Het verhoogt het aantal regenwormen, vermindert erosie en degradatie en verzekert een stabielere waterhuishouding in de bodem. En dat leidt dan weer tot stabielere landbouwopbrengsten.

Kunstmeststoffen zijn sowieso niet toegelaten in bio, omdat die het bodemleven verstoren en de bodemvruchtbaarheid op termijn doet afnemen. Lees hoe de bioboer zorg draagt voor zijn bodem.

Ook in Vlaanderen: actie nodig 

Het zou verkeerd zijn om te concluderen dat bodemdegradatie louter voor ontwikkelingslanden een probleem is. Over het algemeen geldt zelfs dat land meer aangetast is in de zogenaamde ontwikkelde wereld. Dat wordt bijvoorbeeld aangetoond door een grotere terugval van het organische koolstofgehalte in de bodem, een maatstaf voor de gezondheid van de ondergrond. 

Om "landdegradatie-neutraal" te worden en het gehalte aan organische koolstof dus op hetzelfde peil te houden, zou Vlaanderen jaarlijks 1 ton koolstof per hectare in de bodem moeten brengen. Een Vlaamse akker bevat volgens cijfers uit 2014 gemiddeld zo’n 50 ton organische koolstof per hectare. Ruw geschat breekt jaarlijks ongeveer 2% van deze organische koolstof af, wat overeenkomt met ongeveer 1 ton koolstof per hectare. 

En zelfs het Vlaamse milieubeleid is niet altijd gunstig voor onze bodem! Zo wordt, als gevolg van de strenge fosfaatnormen uit het mestactieplan, het gebruik van kunstmest gestimuleerd ten nadele van het gebruik van koolstofrijke organische mest.

En jij, wat kan jij doen als burger?

  • Informeer je over de impact van je voedsel en koop lokaal én biologisch
  • Eet minder vlees, maar kies voor biologisch vlees met een betere kwaliteit
  • Spreek je lokale politici aan, en vraag hen wat zij doen om lokale, biologische landbouw te ondersteunen en om de belangen van je kinderen en kleinkinderen te beschermen. 

Bron: De Wereld Morgen

5 redenen om bio te kiezen

Lekker puur

Groenten uit volle grond, dieren die vrij naar buiten kunnen, brood dat de tijd krijgt om te rijzen. Biologische producten zijn puur en vol van smaak. Ze bekoren door hun kwaliteit en authenticiteit. Dat proef je!

Gezond genieten

Biologische producten zijn de vrucht van een zorgvuldig proces dat start bij een vruchtbare bodem of een gezond dier. Bij de verwerking van biovoeding zijn enkel een beperkt aantal additieven en toepassingen toegelaten. Zo leidt bio tot producten met een zuivere samenstelling en hoge voedingswaarde.

Goed voor het milieu

Met vruchtwisseling, natuurlijke bemesting en biologische bestrijding zorgt de bioboer voor een veerkrachtig ecosysteem dat ons allemaal ten goede komt: proper grondwater, bescherming tegen overstroming, tegengaan van klimaatverandering, natuurlijke beheersing van plagen… Bio gebruikt geen kunstmest, geen gewasbescherming van chemisch-synthetische oorsprong en geen ggo’s.

Vriendelijk voor dieren

Biologische dieren eten voedzaam biologisch voer en krijgen de tijd om te groeien in een ruime zonverlichte stal waar ze vrij naar buiten kunnen. Een biologische veeteler kiest zijn rassen zorgvuldig om het gebruik van geneesmiddelen maximaal te beperken. De dieren - en consumenten - varen er wel bij.

100% toekomst

Een agro-ecologische aanpak biedt ons de beste garantie om de wereld te voeden, zonder de draagkracht van de aarde te overschrijden. Wie bio kiest, streeft naar een toekomst met tevreden boeren, rijke oogsten en gezonde mensen. Vandaag en morgen, voor iedereen.