Feestgedruis over ggo-aardappel is manipulatief en onvolledig

12.10.2011
Afbeelding 3
In categorie

Opiniestuk Esmeralda Borgo van BioForum, deze ochtend verschenen in De Morgen


Minister-President Peeters bezocht met veel tromgeroffel het ggo-aardappel proefveld. De beperkte boodschap is: enkel de ggo-aardappel presteert goed, de controlelijn niet. Belangrijke vragen blijven onbeantwoord. Waarom kreeg het niet-ggo aardappelras Sarpo Mira, dat vorig jaar in Wetteren goed scoorde, geen tweede testjaar? Waarom wordt voor het zwakke Bintje gekozen als controlelijn? Hoe scoren de andere biologische rassen in het proefveld?

Het feestgedruis is wat kort door de bocht. Dat de wetenschappers uit de Bioveiligheidsraad het vorig jaar oneens waren over de proef, zegt men er nu niet bij. Dat de boeren zélf niet allemaal staan te juichen, lijkt niet relevant. Dat een Gentse rechtbank onlangs de proef formeel onwettelijk verklaarde, maar het niet ‘opportuun’ achtte om te stoppen, dat mag het goede nieuws niet bederven. Dat er gewone aardappelrassen zijn die prima weerstand geven tegen dezelfde ziekte, evenmin. Dat een gigantisch commercieel belang achter dit onderzoek schuilt, welke zuurpruim gaat daar opnieuw over beginnen?

Sarpo Mira, een aardappelras dat de onderzoekers in Wetteren vorig jaar ook testten, presteerde toen opmerkelijk goed. Dit jaar testen ze Sarpo Mira niet. Daardoor speelt dit feit ook niet mee in de resultaten, want pas na twee oogstjaren wordt een resultaat waterdicht. Ondermeer de rassen Sarpo Mira en Carolus blijken het dit jaar opnieuw zeer goed te doen bij het onderzoekscentrum Inagro. Lieven Delanote van Inagro spreekt van een zeer gunstige ontwikkeling. Deze onderzoekers hanteren de juiste biologische teelttechnieken, zonder koper of pesticiden. Bioboer Jef De Meutter, al drie jaar teler van Sarpo Mira, beaamt dat dit jaar uitzonderlijk moeilijk was voor de aardappeloogst. Toch staat zijn Sarpo Mira mooi.

Carlos Noë en Sonia Sucaet van ‘t Livinushof telen al jaren biologische aardappelen. Hun succes is het resultaat van variatie in rassen, vruchtwisseling en jaren ervaring. De agro-industrie maakt de boer afhankelijker, want eigendom over het ras geven ze uit handen. Boerderij ’t Goed Ter Heule vindt dat veel Belgische boeren op grote schaal de aardappelplaag zelf aanwakkeren. De variëteit Bintje levert hoge opbrengst en is goed voor industriële verwerking, maar het is heel zwak. De boerderij observeert dat aardappelboeren daarom constant moeten sproeien. Zelf heeft hij een mooie oogst van aardappels, pesticidevrij. Terwijl het onderzoek in Wetteren baadt in prestige en kortetermijn beloftes, werken deze boeren onafhankelijk, milieuvriendelijk, succesvol en zonder ggo’s. De expertise van deze boeren komt te weinig aan bod in de zoektocht naar oplossingen.

GGO-onderzoek is erg duur en slechts gericht op één probleem. De vraag is of het wel zo slim is om alle eieren in het ggo-mandje te leggen in de strijd tegen Phytophthora. Het Nederlandse Bio-Impuls onderzoek voert niet enkel strijd tegen de aardappelplaag, maar selecteert meteen ook op andere cruciale eigenschappen, zoals stikstofefficiëntie, verminderde vatbaarheid voor rhizoctonia, schurft en alternaria, de kwaliteit op vlak van schil, smaak en kleur, bak- en kookkwaliteiten en virusresistentie. Ze hebben een uitstekend testjaar achter de rug, vertelt Edith Lammerts van Bueren, verbonden aan zowel het Louis Bolk Instituut als de Universiteit van Wageningen. In plaagjaar 2012 bleven hun rassen overeind en gaven bovendien een betere opbrengst. Landbouwers participeren mee in dit onderzoek en van ggo’s is geen sprake. Ggo’s zouden volgens de ggo-onderzoekers veel sneller gaan dan klassiek veredelen, maar bij Bio Impuls neemt het in elk geval enorme vaart. Commerciële kruisingen maken ze nu al, met op korte termijn nieuwe rassen voor boeren. Tien varianten werden al verstuurd naar handelshuizen, waarvan er drie al op de markt kunnen. Op lange termijn mogen we hier zelfs meervoudig resistente rassen verwachten. De Durph-aardappel (ggo-aardappel in Wetteren) zit nog in volle ontwikkelingsfase en moet nog de hele Europese goedkeuringsprocedure doorlopen.

Phytophthora is een zeer ‘slimme’ schimmel die heel flexibel is en zich daardoor heel snel aanpast aan nieuwe omstandigheden. Vandaag is de ggo-technologie de schimmel nog te snel af, vandaar de huidige positieve teneur. Een expert van het Sainsbury Laboratory en een Waalse aardappelexpert stellen dat monocultuurvelden met ggo resistente aardappelen de schimmel in de toekomst zullen muteren tot een superaardappelplaag .

We willen allemaal hetzelfde: lekkere en voedzame aardappelen, zonder giftige sproeistoffen, die de boer met plezier en zonder financieel verlies kan telen. We willen ook allemaal een duurzame landbouw, die boeren ook sociaal-economische kracht geeft en hun onafhankelijkheid waarborgt. Geen applaus van ons, maar een politieke oproep: kom van die feestwagen en analyseer het geheel van dit probleem. Wed niet op één paard zoals nu in Wetteren met ggo’s. Variatie in het onderzoek brengt kennis en inzicht die beter bestand zijn tegen een onvoorspelbare toekomst.

BioForum Vlaanderen vzw, de koepelorganisatie van de Vlaamse biosector.


Contactpersoon BioForum

Esmeralda Borgo
medewerker Beleid & Wetgeving
esmeralda.borgo@bioforum.be
GSM 0496 84 47 10

Online: De stem van de boer zelf over ggo’s (online reeks uit 2011)

Informatiebron

Jef De Meutter
GSM 0475 80 03 62

Inagro
Lieven Delanote
T 051 27 32 50

Bio-Impuls
Edith Lammerts van Bueren
Senior Onderzoeker Organic Plant Breeding
Louis Bolk Instituut
+31 343 523869


Nieuwsfoto Vilt


5 redenen om bio te kiezen

Lekker puur

Groenten uit volle grond, dieren die vrij naar buiten kunnen, brood dat de tijd krijgt om te rijzen. Biologische producten zijn puur en vol van smaak. Ze bekoren door hun kwaliteit en authenticiteit. Dat proef je!

Gezond genieten

Biologische producten zijn de vrucht van een zorgvuldig proces dat start bij een vruchtbare bodem of een gezond dier. Bij de verwerking van biovoeding zijn enkel een beperkt aantal natuurlijke additieven en toepassingen toegelaten. Zo leidt bio tot producten met een zuivere samenstelling en hoge voedingswaarde.

Goed voor het milieu

Met vruchtwisseling, natuurlijke bemesting en biologische bestrijding zorgt de bioboer voor een veerkrachtig ecosysteem dat ons allemaal ten goede komt: proper grondwater, bescherming tegen overstroming, tegengaan van klimaatverandering, natuurlijke beheersing van plagen… Bio gebruikt geen kunstmest, chemische pesticiden of ggo’s.

Vriendelijk voor dieren

Biologische dieren eten voedzaam biologisch voer en krijgen de tijd om te groeien in een ruime zonverlichte stal waar ze vrij naar buiten kunnen. Een biologische veeteler kiest zijn rassen zorgvuldig om het gebruik van geneesmiddelen maximaal te beperken. De dieren - en consumenten - varen er wel bij.

100% toekomst

Een agro-ecologische aanpak biedt ons de beste garantie om de wereld te voeden, zonder de draagkracht van de aarde te overschrijden. Wie bio kiest, streeft naar een toekomst met tevreden boeren, rijke oogsten en gezonde mensen. Vandaag en morgen, voor iedereen.