Is biolandbouw duurzamer dan gangbare landbouw?

Biolandbouw is duurzaam, want het heeft een aantal onmiskenbare ecologische voordelen. In veel gevallen is het ook duurzamer dan gangbare landbouw, al willen we zeker geen afbreuk doen aan de goede initiatieven die sommige gangbare landbouwers ondernemen. Ook binnen de biosector zie je verschillen tussen bedrijven. Dankzij de verplichte normen in de biologische wetgeving, weet je als consument precies wat bio jou aan duurzaamheid garandeert.

Bio Mijn Natuur - Monde De Mille Couleurs © KVL/Creative Nature op bioboerderij Le Monde Des Mille Couleurs

Wat is duurzame landbouw? Vlaanderen definieert duurzame landbouw als een vorm van landbouwpraktijken die:

  • Economisch efficiënt zijn
  • Ecologisch en sociaal aanvaardbaar zijn
  • In eerste instantie bedoeld zijn voor de huidige generatie
  • Zonder daarbij de kansen van toekomstige generaties te hypothekeren.

Voor de biosector is het belangrijk dat een duurzame landbouw ook letterlijk kan blijven duren. Daaronder mag je verstaan dat niets of niemand uitgeput wordt: niet de grond, niet de planten, niet de dieren en niet de mensen.

Kringlooplandbouw

Misschien heb je al gehoord van de term ‘kringlooplandbouw’, waar afval weer grondstof wordt. Biolandbouw is een vorm van kringlooplandbouw.

Concreet: de koe produceert mest, de mest voedt de grond en doet gras en andere gewassen groeien. Het gras en de gewassen voeden op hun beurt de koe. Zo is de kringloop rond. Kringlooplandbouw is echt duurzaam, want de cirkel blijft duren.

Bio Mijn Natuur - Puur Natuur Melsele © KVL/Creative Nature bij bioboerderij Puur Natuur Melsele

Bio zorgt voor het milieu, de maatschappij…

Biolandbouw is ook volgens de definitie van Vlaanderen een duurzame landbouw. Zo zijn er een aantal onmiskenbare ecologische voordelen. Niet alleen veroorzaakt de bioboer minder milieuschade door het verbod op chemische bestrijdingsmiddelen en kunstmeststoffen, ook bevordert hij of zij de biodiversiteit rond zijn bedrijf.

Dat biedt voordelen aan de hele maatschappij en garandeert dat ook toekomstige generaties hun voedsel zullen kunnen verbouwen. Meer hierover lees je in deze 'vraag over bio': "waarom is biolandbouw goed voor het milieu?"

…en een eerlijk inkomen

Ook op economisch vlak zorgt biolandbouw voor een meerwaarde. Omdat mensen bereid zijn om meer te betalen voor een product dat op een milieuvriendelijke manier is geproduceerd, krijgt een bioboer doorgaans meer inkomen. Dat geldt niet alleen voor het ‘rijke’ Noorden waar prijzen voor bioproducten vaak hoger liggen en stabieler en eerlijker zijn, maar evenzeer voor het Zuiden.

Uit verschillende studies blijkt dat boeren in het zuiden een beter inkomen verwerven dankzij biologische landbouw. En dat helpt hen om uit een spiraal van (kans)armoede op te klimmen. Dat biedt boeren hier en elders de kans om ook een sociaal leven uit te bouwen.

Dat is nodig, want op dit moment krijgen boeren te weinig betaald voor het werk dat ze leveren. Daar staat natuurlijk tegenover dat een bioboer ook hogere productiekosten heeft.

Bio Mijn Natuur - Goerenhof © Tim Vandewiele op bioboerderij 't Goerenhof

‘Gangbaar’ dekt brede lading

Toch is de boodschap dat bio duurzamer is dan gangbare landbouw niet genuanceerd genoeg. Een aantal gangbare landbouwers nemen immers nu al erg goede initiatieven op het vlak van duurzaamheid. Aan die initiatieven willen we vanuit de biosector geen afbreuk doen. Wel integendeel, we juichen ze toe.

Stel dat je een lijn zou trekken die loopt van links helemaal niet duurzaam naar rechts heel erg duurzaam. Dan vind je gangbare boeren over de hele lijn en bioboeren enkel in de rechterhelft. Vanaf een bepaald punt vind je dus bioboeren en gangbare boeren kriskras door elkaar.

Het grote verschil? Bio geeft duidelijke garanties over zijn duurzame karakter. Omdat elke bioboer zich moet houden aan de biologische wetgeving en daar ook streng op gecontroleerd wordt, kan je als consument zeker zijn dat de bioboer minstens de minimumnorm haalt.

Verschillen binnen bio

Ook binnen de biosector zijn er verschillen en dus groeikansen. Een aantal biologische bedrijven houden zich aan het wettelijk minimum zoals bepaald in de Europese biowetgeving en nemen weinig initiatieven om verder te verduurzamen.

Heel wat andere bioboeren mikken hoger: zij beperken hun waterverbruik, werken zoveel mogelijk lokaal, gebruiken hernieuwbare energie of nemen tal van andere initiatieven om hun bedrijf te verduurzamen. Zij houden de biologische principes voor ogen. Dat is ook het ideaal dat BioForum Vlaanderen, de beroepsorganisatie van de biologische bedrijven, nastreeft en stimuleert.

Samen verder verduurzamen

Het is een goede zaak dat biologische boeren én verdere schakels in de voedingsketen, zich bewust zijn van hun impact en hun mogelijkheden om te verduurzamen. Dat is onvermijdelijk de weg die onze voedselproductie in de toekomst zal nemen.

Tegelijkertijd is de biosector ook een stuwende kracht voor de gangbare voedselsector. Gangbare telers nemen technieken over, omdat ze milieu- of diervriendelijker zijn, maatschappelijk beter aanvaard worden of kostenbesparend zijn. Zo helpt de bioboer zijn gangbare collega om duurzamer te boeren.

5 redenen om bio te kiezen

Lekker puur

Groenten uit volle grond, dieren die vrij naar buiten kunnen, brood dat de tijd krijgt om te rijzen. Biologische producten zijn puur en vol van smaak. Ze bekoren door hun kwaliteit en authenticiteit. Dat proef je!

Gezond genieten

Biologische producten zijn de vrucht van een zorgvuldig proces dat start bij een vruchtbare bodem of een gezond dier. Bij de verwerking van biovoeding zijn enkel een beperkt aantal natuurlijke additieven en toepassingen toegelaten. Zo leidt bio tot producten met een zuivere samenstelling en hoge voedingswaarde.

Goed voor het milieu

Met vruchtwisseling, natuurlijke bemesting en biologische bestrijding zorgt de bioboer voor een veerkrachtig ecosysteem dat ons allemaal ten goede komt: proper grondwater, bescherming tegen overstroming, tegengaan van klimaatverandering, natuurlijke beheersing van plagen… Bio gebruikt geen kunstmest, chemische pesticiden of ggo’s.

Vriendelijk voor dieren

Biologische dieren eten voedzaam biologisch voer en krijgen de tijd om te groeien in een ruime zonverlichte stal waar ze vrij naar buiten kunnen. Een biologische veeteler kiest zijn rassen zorgvuldig om het gebruik van geneesmiddelen maximaal te beperken. De dieren - en consumenten - varen er wel bij.

100% toekomst

Een agro-ecologische aanpak biedt ons de beste garantie om de wereld te voeden, zonder de draagkracht van de aarde te overschrijden. Wie bio kiest, streeft naar een toekomst met tevreden boeren, rijke oogsten en gezonde mensen. Vandaag en morgen, voor iedereen.