Professor Spanoghe over residuen van chemische pesticiden

13.01.2014
Frank Croes voor BioForum Vlaanderen bio aardbei Bio Mijn Natuur pesticiden © Frank Croes voor BioForum Vlaanderen

Vanochtend op Radio 1 in het welbekende programma Hautekiet: hoe ga je om met residuen (reststoffen) van chemisch-synthetische pesticiden op je groenten en fruit? Hautekiet ging in gesprek met Professor Pieter Spanoghe (Universiteit Gent), die uitzocht welke kooktechnieken bestrijdingsmiddelen zouden kunnen vernietigen. Wassen volstaat immers niet om reststoffen te verwijderen. Veel consumenten willen geen residuen, zoveel is duidelijk. Voor sterrenkok Kobe Desraumault is het eenvoudig: koop bio.


Wassen helpt niet

Professor Spanoghe reikt verschillende kooktechnieken als frituren, koken en stomen aan, al zijn die niet allemaal even geschikt voor je dagelijkse portie verse groente en fruit. 'Gefrituurde druiven?' reageert Hautekiet dan ook droog. Over wassen liet Spanoghe geen twijfel bestaan: wassen verwijdert de residuen niet!

Kobe Desramaults: 'Koop bio!'

Hautekiet kreeg ongevraagd de mening van sterrenkok Kobe Desramaults. Geen ingewikkelde kooktips van hem, wel een eenvoudige raad: 'koop bio!'. En hij gooide er een 'kweek bio' bovenop als extra aansporing.

Combinatie-effect van residuen niet gekend

BioForum Vlaanderen beaamt dat en merkt tijdens de uitzending op dat er nog te weinig onderzoek loopt naar het gecombineerde effect van verschillende residuen samen. Naar aanleiding van zo’n 1.800 metingen op groente en fruit door het FAVV, stelde ook Eos Magazine vorig jaar vast dat het gecombineerde effect van de residuen een onbeantwoord vraagstuk is.

'Wat betekent de combinatie van al die dosissen voor je dagelijkse inname? Hoe gaan die stoffen met elkaar in interactie?'

Op appels en peren zijn gemiddeld 3,5 en soms tot 8 verschillende chemische pesticidenresiduen te vinden, op aardbeien soms zelf 12, wat betekent dat voor je dagelijkse inname? En hoe gaan die verschillende stoffen met elkaar in interactie? Het is uit voorzorg op zijn minst een reden tot onderzoek.

'Op appels en peren zijn gemiddeld 3,5 en soms tot 8 verschillende chemische pesticidenresiduen te vinden, op aardbeien soms zelf 12'


Rs12691 Kvl 20131030 0413 Scr

300 versus 30

Professor Spanoghe suggereert tijdens hetzelfde radio-interview dat op biologische en gangbare producten evenveel residu's worden gevonden. Daarmee gaat hij voorbij aan de realiteit en vergelijkt hij appelen met peren.

'Er zijn tijdens de biologische teelt 30 toegelaten middelen, die zijn van natuurlijke oorsprong en sterk beperkt in hoeveelheid'


Tegenover de ruim 300 toegelaten middelen in de gangbare landbouwproductie, zijn er immers amper 30 toegelaten in de biologische productie. De gangbare sector staat het gebruik van chemisch-synthetische middelen toe, de biologische niet. De 30 toegelaten middelen in bio zijn van natuurlijke oorsprong en sterk beperkt in hoeveelheid. En wanneer een middel is toegelaten voor een bioboer, is het ook toegelaten voor een gangbare boer.


Extra controle voor bio

De biologische sector is onderworpen aan een extra controle bovenop de FAVV-controle: onafhankelijke controleorganisaties gaan via staalname na of er geen chemisch-synthetische bestrijdingsmiddelen werden gebruikt. Producten met niet-toegelaten residuen mogen niet als bio verkocht worden.
Bovendien blijkt uit recent wetenschappelijk onderzoek dat een biologisch voedingspatroon wel degelijk leidt tot minder inname van residuen.


Controle op residuen?

Zowel het FAVV (België) als het EFSA (Europa) controleren groente en fruit op de aanwezigheid van residu's en grijpen desgewenst in als de toegelaten hoeveelheid overschreden wordt. Hoewel zeer nuttig, zijn hun cijfers onvoldoende om de situatie volledig in te schatten of om vergelijkingen tussen bio en gangbaar hard te maken.

Bronnen

Radio 1 Hautekiet-aflevering van 13 januari 2014

Hoeveel pesticiden zitten er op ons fruit? - Test Aankoop 2013

American Academy of Pediatrics Weighs In For the First Time on Organic Foods for Children - Pediatric Journal, oktober 2012

Cumulatie van organofosfaat bij conventioneel dieet versus verwaarloosbaar bij biologisch dieet (2006 en 2008) Cynthia L. Curl, Richard A. Fenske, Kai Elgethun.

Organophosphorus Pesticide Exposure of Urban and Suburban Preschool Children with Organic and Conventional Diets, Environmental Health Perspectives, March 2003, Vol 111, No 3.

5 redenen om bio te kiezen

Lekker puur

Groenten uit volle grond, dieren die vrij naar buiten kunnen, brood dat de tijd krijgt om te rijzen. Biologische producten zijn puur en vol van smaak. Ze bekoren door hun kwaliteit en authenticiteit. Dat proef je!

Gezond genieten

Biologische producten zijn de vrucht van een zorgvuldig proces dat start bij een vruchtbare bodem of een gezond dier. Bij de verwerking van biovoeding zijn enkel een beperkt aantal additieven en toepassingen toegelaten. Zo leidt bio tot producten met een zuivere samenstelling en hoge voedingswaarde.

Goed voor het milieu

Met vruchtwisseling, natuurlijke bemesting en biologische bestrijding zorgt de bioboer voor een veerkrachtig ecosysteem dat ons allemaal ten goede komt: proper grondwater, bescherming tegen overstroming, tegengaan van klimaatverandering, natuurlijke beheersing van plagen… Bio gebruikt geen kunstmest, geen gewasbescherming van chemisch-synthetische oorsprong en geen ggo’s.

Vriendelijk voor dieren

Biologische dieren eten voedzaam biologisch voer en krijgen de tijd om te groeien in een ruime zonverlichte stal waar ze vrij naar buiten kunnen. Een biologische veeteler kiest zijn rassen zorgvuldig om het gebruik van geneesmiddelen maximaal te beperken. De dieren - en consumenten - varen er wel bij.

100% toekomst

Een agro-ecologische aanpak biedt ons de beste garantie om de wereld te voeden, zonder de draagkracht van de aarde te overschrijden. Wie bio kiest, streeft naar een toekomst met tevreden boeren, rijke oogsten en gezonde mensen. Vandaag en morgen, voor iedereen.